ABC prawa - Temat 10. Umowa o pracę"

abcprawa.pl

10. Umowa o pracę

10.1. Informacje o kandydacie w procesie rekrutacji

W procesie rekrutacji, pracodawca od kandydata do pracy może żądać informacji dla zbadania wiarygodności kandydata oraz jego przydatności do pracy.

Art. 22¹. §1. KP Pracodawca ma prawo żądać od osoby ubiegającej się o zatrudnienie podania danych osobowych obejmujących:

1) imię (imiona) i nazwisko,

2) imiona rodziców,

3) datę urodzenia,

4) miejsce zamieszkania (adres do korespondencji),

5) wykształcenie,

6) przebieg dotychczasowego zatrudnienia.

Ale to nie wszystko...

Art. 22¹. § 2. KP Pracodawca ma prawo żądać od pracownika podania, niezależnie od danych osobowych, o których mowa w § 1, także:

1) innych danych osobowych pracownika, a także imion i nazwisk oraz dat urodzenia dzieci pracownika, jeżeli podanie takich danych jest konieczne ze względu na korzystanie przez pracownika ze szczególnych uprawnień przewidzianych w prawie pracy,

2) numeru PESEL pracownika nadanego przez Rządowe Centrum Informatyczne Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL).

A w szczególnych przypadkach...

Art. 22¹. § 4. KP Pracodawca może żądać podania innych danych osobowych niż określone w § 1 i 2, jeżeli obowiązek ich podania wynika z odrębnych przepisów.

... np. informacji o niekaralności.

W celu zabezpieczenia interesów pracodawcy złożone informacje również podlegają rygorom.

Art. 22¹. § 3. KP Udostępnienie pracodawcy danych osobowych następuje w formie oświadczenia osoby, której one dotyczą. Pracodawca ma prawo żądać udokumentowania danych osobowych osób, o których mowa w § 1 i 2.

10.2. Zawartość umowy o pracę

Umowa o pracę podlega określonym rygorom co do treści i formy jej zawarcia. Poniższy wykaz składowych umowy jest jedynie wymaganym minimum.

Art. 29. § 1. Umowa o pracę określa strony umowy, rodzaj umowy, datę jej zawarcia oraz warunki pracy i płacy, w szczególności:

1) rodzaj pracy,

2) miejsce wykonywania pracy,

3) wynagrodzenie za pracę odpowiadające rodzajowi pracy, ze wskazaniem składników wynagrodzenia,

4) wymiar czasu pracy,

5) termin rozpoczęcia pracy.

Wzór umowy zobacz>>>

Stosunek pracy powstaje w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy (Art. 26. KP). Od tego momentu w relacjach między stronami stosuje się przepisy prawa pracy.

Formę zawarcia umowy o pracę jako czynności prawnej reguluje następujący przepis:

Art. 29 § 2. Umowę o pracę zawiera się na piśmie. Jeżeli umowa o pracę nie została zawarta z zachowaniem formy pisemnej, pracodawca powinien, najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy przez pracownika, potwierdzić pracownikowi na piśmie ustalenia co do rodzaju umowy oraz jej warunków

Oprócz zachowania odpowiedniej formy, pracodawca ma jeszcze inne obowiązki związane z rozpoczęciem stosunku pracy.

Art. 29 § 3. KP Pracodawca informuje pracownika na piśmie, nie później niż w ciągu 7 dni od dnia zawarcia umowy o pracę, o obowiązującej dobowej i tygodniowej normie czasu pracy, częstotliwości wypłaty wynagrodzenia za pracę, urlopie wypoczynkowym oraz długości okresu wypowiedzenia umowy, a jeżeli pracodawca nie ma obowiązku ustalenia regulaminu pracy - dodatkowo o porze nocnej, miejscu, terminie i czasie wypłaty wynagrodzenia oraz przyjętym sposobie potwierdzania przez pracowników przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy.

Zmiana warunków umowy o pracę wymaga formy pisemnej (art. 29 § 4. KP).

10.3. Rodzaje umów o pracę

Zgodnie z art. 25 KP umowa o pracę może być podpisana:

a) na czas określony - w umowie wskazany winien być wówczas czas, po którym stosunek pracy rozwiązuje się; może to być zamieszczenie konkretnej daty lub też długości okresu zatrudnienia (np. 6 miesięcy); nie można bez ograniczeń podpisywać z tą sama osobą umów na czas określony:

Art. 25¹. § 1. KP Zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła 1 miesiąca (wyjątek: art. 25¹. § 3. KP)

b) na czas nieokreślony - w umowie nie wskazuje się terminu wygaśnięcia stosunku pracy

c) na czas wykonywania określonej pracy - stosunek pracy istnieje tak długo, jak długo trwają prace wskazane w umowie o pracę (np. umowa o pracę na czas remontu i konserwacji maszyn)

d) na czas zastępstwa - stosunek pracy trwa przez czas usprawiedliwionej nieobecności innego, zastępowanego pracownika (np. zatrudnienie na czas nieobecności pracownika przebywającego na zwolnieniu lekarskim z tytułu ciąży, aż do powrotu z urlopu macierzyńskiego)

e) na okres próbny - stosunek pracy trwa przez okres pozwalający ocenić rzeczywistą przydatność danego pracownika; okres próbny nie może być dłuższy niż 3 miesiące; umowa na okres próbny może poprzedzać wszystkie powyższe rodzaje umów.

10.4. Umowa o pracę w niepełnym wymiarze czasu pracy

W zasadzie warunki pracy w pełnym i w niepełnym wymiarze czasu pracy nie powinny się różnic, z tym, że trzeba pamiętać o proporcjonalności niektórych świadczeń.

Art. 29². § 1. KP Zawarcie z pracownikiem umowy o pracę przewidującej zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy nie może powodować ustalenia jego warunków pracy i płacy w sposób mniej korzystny w stosunku do pracowników wykonujących taką samą lub podobną pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, z uwzględnieniem jednak proporcjonalności wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą, do wymiaru czasu pracy pracownika.

Ćwiczenia:

10.1. Sporządź zadowalającą cię i realną umowę o pracę, jaką chciałbyś w przyszłości podpisać.

10.2. Rozwiąż problem (sytuacja hipotetyczna)

Leszek Goleń jest pracownikiem firmy Glakso sp. z o.o. Już dwukrotnie podpisywał umowy na czas określony. Obecny stosunek pracy wygaśnie 12.11.2006 roku. Pracodawca nie chce podpisać z nim umowy na czas nieokreślony, więc uzgodnił z panem Leszkiem, iż podpisze kolejną umowę na 6 miesięcy. Kiedy najwcześniej będzie mógł to uczynić?

Legenda:

KP - Kodeks pracy więcej >>>